Avrupa Birliği (AB) Kurulu, AB Kurulu ve Avrupa Parlamentosu (AP) temsilcileri arasında AB Gümrük Birliği çerçevesini yenilemek üzere yapılan müzakerelerde muahedeye varıldığı açıklandı.
Açıklamada, yapılacak yeniliklerle Avrupa gümrüklerinin milletlerarası ticaretin süratle değişen yapısına uyumlu hale geleceğine işaret edilerek, “1968’den bu yana gümrük kurallarında yapılan en kapsamlı ıslahat olan bu düzenleme, e-ticaret için yeni tedbirler getirmekte ve prosedürleri kolaylaştırıp verimliliği artıran çağdaş, data odaklı bir gümrük yapısını hayata geçirmektedir” sözü kullanıldı.
Mevcut durumda gümrük otoritelerinin düşük pahalı e-ticaret ithalatlarında artış, inançsız eserler ve dolandırıcılık riskinin yükselmesi, değişen jeopolitik ticaret dinamikleri ile organize hata ve kaçakçılık tehditleri üzere birçok zorlukla karşı karşıya olduğu anımsatılan açıklamada, gümrüklerin Tek Pazarın ve vatandaşların güvenliğini sağlamak açısından kritik rol oynadığı kaydedildi.
Açıklamada, “Reformun merkezinde, Fransa’nın Lille kentinde kurulacak yeni bir AB ajansı olan AB Gümrük Otoritesi yer almaktadır. Bu kurum, 27 üye devlet genelinde gümrük süreçlerini koordine ve modernize edecek” bilgisine yer verildi.
Faaliyete 2027’de başlaması planlanan AB Gümrük Otoritesi’nin bilgi paylaşımını kolaylaştıracağı belirtilen açıklamada, kurumun AB seviyesinde gümrük mevzuatının ahengini güçlendireceği, gümrük dolandırıcılığının tespitini ve önlenmesini geliştireceği bildirildi.
Gümrük süreçleri için tek bir dijital platform
Açıklamada, AB Gümrük Otoritesi’nin AB Gümrük Bilgi Merkezi’ni yöneteceği, bu merkezin AB genelindeki tüm gümrük süreçleri için tek bir dijital platform olacağı, işletmelerin datalarını sadece bir defa sunabileceği, böylelikle farklı ulusal sistemlerle uğraşma zorunluluğunun ortadan kalkacağı söz edildi.
Reformun emniyetli tüccarlar için çerçeveyi güçlendireceğine işaret edilen açıklamada, kurallara ahenk seviyesi yüksek işletmelerin daha kolay süreçler ve daha az denetim avantajından yararlanacağı, böylelikle gümrüklerin yüksek riskli gönderilere odaklanacağı kaydedildi.
Süreç fiyatı getirilecek
Açıklamada, ıslahatın e-ticaretteki süratli büyümeye cevap olarak çeşitli gayeli tedbirler getirdiğine dikkat çekilerek, “Gümrük yönetimlerinin artan maliyetlerini karşılamak için ithal edilen eserlere süreç fiyatı getirilecektir. Bu fiyat, malların özgür dolanıma sokulması için gerekli bilgi teknolojileri sistemleri, iş gücü, data denetimi ve risk tahlilleri üzere maliyetlere dayanacak ve en geç 1 Kasım 2026’ya kadar yürürlüğe girecektir” değerlendirmesi yapıldı.
Platformların sorumluluğu artıyor
Yeni sistemde e-ticaret işletmelerine daha fazla sorumluluk getirileceğine işaret edilen açıklamada, “Online platformlar ve satıcılar, satış gerçekleşir gerçekleşmez bilgileri Gümrük Bilgi Merkezi’ne bildirecek. Böylelikle gümrükler, eserler sonlara ulaşmadan evvel tedbir alabilecek. Bu işletmeler, eserlerin AB mevzuatına uygunluğunu sağlamakla yükümlü olacak. Sistematik uyumsuzluk durumunda cezalar uygulanacak” tabirleri kullanıldı.
Yeni gümrük mevzuatının, AB Resmi Gazetesi’nde yayımlanmasının akabinde 12 ay sonra yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Yeni sistemde, AB ülkelerine satış yapan çevrim içi platformlar ithalatçı olarak kabul edilecek ve gümrük vergileri ile eser güvenliğinden sorumlu tutulacak. AB kurallarını ihlal eden platformlara ve şirketlere para cezaları uygulanacak.
Mevcut durumda, AB dış ülkelerinden yapılan 150 euro altındaki eser gönderileri gümrük vergilerinden muaf tutuluyor.
Daha evvel süreksiz tedbir olarak AB ülkeleri, 1 Temmuz 2026’dan itibaren dış ülkelerden internetten yapılan 150 euronun altındaki siparişlerden 3 euroluk gümrük vergisi almaya karar vermişti.
Son kararla birlikte 1 Kasım’dan itibaren belirlenecek ek bir süreç fiyatı alınmaya başlanacak.
AB ülkelerine 2025 yılında 5,9 milyar düşük kıymetli eser direkt tüketicilere gönderilirken, bunun yüzde 90’ından fazlası Çin’den kaynaklandı.
AB, uzun müddettir Çin merkezli çevrim içi alışveriş platformu Temu ve AliExpress ile Çin’de kurulan e-ticaret şirketi Shein üzerinden yapılan alışverişlere yeni vergi getirilmesi üzerinde çalışmalar yürütüyordu.