Çin, lokal şirketlere bilhassa kamu ve ulusal güvenlikle ilgili alanlarda ABD’li çip üreticisi Nvidia’nın H20 çiplerini kullanmamaları tarafında davette bulundu. Bu, hem Nvidia’nın Çin pazarında kaybettiği milyarlarca dolar geri kazanmasını hem de ABD’nin bu satışlardan yüzde 15 hisse alma planını zora soktu.
Bloomberg’e konuşan kaynaklara nazaran, Çin’in mahallî şirketlere bu daveti, Nvidia’nın yanı sıra ABD’li bir başka çip üreticisi Advanced Micro Devices’ın (AMD) yapay zeka hızlandırıcılarını da kapsıyor. Lakin yapılan hükümetin yaptığı bu davette AMD’nin MI308 modeline özel atıf yapılıp yapılmadığı bilinmeyen.
Nvidia ve AMD, geçtiğimiz günlerde çiplerini Çin’e satmak için Washington’dan onay almıştı. Lakin bu onay, ABD hükümetine ilgili satışlarından yüzde 15 hisse alınması koşuluyla verilmişti. Artık ise iki şirket, Pekin’in baskısıyla bu satışların gerçekleştirememe riskiyle karşı karşıya.
Nvidia çiplerinin pozisyon takibi ve uzaktan kapatma ihtimali telaş verici
Çin’in mahallî şirketlerine gönderdiği yazılarda, “Neden H20 çipleri lokal alternatiflere tercih ediliyor?”, “Yerli eserler varken bu tercih zarurî mu?” ve “Nvidia işletmecilerinde güvenlik sorunu tespit edildi mi?” üzere sorular yöneltildi.
Nvidia, eserlerinde rastgele bir güvenlik açığı bulunmadığını belirtirken, H20 çiplerinin askeri maksatlı yahut devlet altyapısında kullanılmak üzere tasarlanmadığını vurguladı. Ayrıyeten Nvidia, Çin’in bol ölçüde yerli çip tedarikine sahip olduğunu, kamu operasyonları için ABD çiplerine güvenmediğini ve bağımlı olmadığını tabir etti. AMB ise bu bahiste şimdi yorum yapmadı.
Öncelikle Çinli yetkililer Nvidia çiplerinin pozisyon takibi ve uzaktan kapatma yeteneklerine sahip olabileceğinden tasa ediyor. Nvidia ise bu iddiayı reddetti.
Öte yandan Çin, yerli çipleri geliştirmeye ağır bir halde odaklanmış durumda ve yerli şirketlerin Batılı çiplerden uzaklaşarak lokal eserlere yönelmesini istiyor. Bloomberg’in geçtiğimiz Eylül ayında yayınladığı habere nazaran, yetkililer daha evvel de Çinli firmaları Nvidia H20 işlemcileri yerine yerli yarı iletkenleri tercih etmeye çağırmıştı.
Muahede Çin’den gelen az toprak elementlerine ulaşımın bir parçası
ABD Başkanı Donald Trump, 11 Ağustos’ta çip üreticisi Nvidia ile Çin’e satılan “H20” çiplerinden elde edilen gelirin yüzde 15’inin ABD hükümetine ödenmesine yönelik bir muahede yapıldığını söylemişti.
ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick, daha evvel bu türlü bir muahedenin masada olmadığı tarafındaki savlarına karşın, H20 atılımının Amerikalıların Çin’den gelen ender toprak elementlerine erişimini güzelleştirmeyi amaçlayan mutabakatın modülü olduğunu belirtti. Lutnick geçen ay, “Çinliler mıknatıslarını teslim ettikçe H20’ler de gidecek,” tabirinde bulunmuştu.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ise Temmuz ayı sonunda mıknatıs probleminin çözüldüğünü söylemişti
