Karadeniz’de artan hücumlar, global ayçiçek yağı ticaretini olumsuz etkilemeye başladı. Rusya ve Ukrayna’dan yapılan sevkiyatlarda gecikmeler yaşanırken, Hindistan alternatif tedarikçi ve eser arayışını hızlandırdı.
Tüccarlara nazaran, Rusya ve Ukrayna’dan yapılan sevkiyatlardaki gecikmeler 60 güne kadar ulaştı. Fiyatların da yükselmesi üzerine Hindistan, Güney Amerikalı tedarikçilere yöneldi. Ayçiçek yağındaki açığın palm ve soya yağıyla kapatılması planlanıyor.
Bloomberg’in haberine nazaran, Mysore merkezli bitkisel yağ ithalatçısı ve dağıtıcısı MK Agrotech’un Direktörü Mannan Khan, Karadeniz’deki hücumların sevkiyatları direkt etkilediğini söyledi. Khan, bilhassa Rusya’dan gelecek onlarca sevkiyatın geciktiğini belirtti.
Şirket, Karadeniz’deki taarruzların yoğunlaştığı son bir ayda ayçiçek yağı tedarikinin yarısını Arjantin’den karşılamak zorunda kaldı. MK Agrotech ayrıyeten toplam ithalat hacminin yüzde 3-4’ünde Avustralya kanola yağını ikame eser olarak kullanmaya başladı. Şirket bu hissesi daha da artırmayı planlıyor.
REKLAM
REKLAM
Rusya ve Ukrayna’nın hissesi yüzde 63
ABD Tarım Bakanlığı verilerine göre, 2025/26 döneminde global ayçiçek yağı ihracatının yüzde 32’sini Ukrayna, yüzde 31’ini Rusya gerçekleştirdi. İki ülkenin toplam hissesi yüzde 63’e ulaştı.
Küresel ihracatta Arjantin yüzde 14, Türkiye yüzde 7 ve başka ülkeler yüzde 16 hisse aldı. Türkiye’nin kelam konusu ihracatı ithal hammaddeye dayalı olarak gerçekleşiyor.
Ayçiçek yağı, yılın birinci yarısında Hindistan’ın toplam bitkisel yağ ithalatının yaklaşık beşte birini oluşturdu. Hindistan Solvent Ekstraktörleri Birliği datalarına nazaran, yaklaşık 1 milyon tonluk ithalat Karadeniz bölgesinden yapıldı.
Ukrayna’nın Rusya ilişkili gemilere ve lojistik altyapıya yönelik ataklarını artırması, bölgedeki seyrüsefer risklerini yükseltti. Rusya, Karadeniz sularında gemi trafiğinin inançlı olmadığı ihtarında bulundu.
Ukrayna’nın üçüncü büyük ayçiçek yağı ihracatçısı da Rusya’nın liman ve lojistik altyapıya yönelik füze ve insansız hava aracı taarruzlarının yoğunlaşmasını münasebet göstererek faaliyetlerini geçen hafta askıya aldı.
REKLAM
REKLAM
Palm yağı ithalatında yüzde 40 artış bekleniyor
Tedarikteki aksamalar, Hindistan’ın mahallî ayçiçek yağı fiyat endeksini temmuz ayında yüzde 6 yükseltti. Ayçiçek yağının palm ve soya yağına nazaran fiyat farkı da açıldı.
Patanjali Foods Başkan Yardımcısı Aashish Acharya’ya nazaran, talep rakip yağlara kaymaya başladı. Hindistan’ın palm yağı ithalatının temmuz ayında aylık bazda yaklaşık yüzde 40 artarak 700 bin tona çıkması bekleniyor.
Soya yağı ithalatının ise aylık 500 bin ton düzeyinde gerçekleşeceği varsayım ediliyor. Bu ölçü olağan periyotların üzerinde bulunuyor.
Hindistan’ın gelecek ay başlayacak şenlik dönemi öncesinde bitkisel yağ talebinin artması bekleniyor.
Zayıf muson üretimi baskılıyor
Hindistan’da yağlı tohum ekimleri, ortalamanın altında kalan muson yağışları sebebiyle geriledi. Resmi bilgilere nazaran, ekimlerdeki yavaşlamanın üretimi düşürmesi ve ülkenin ithalata bağımlılığını artırması bekleniyor.
Küresel bitkisel yağ piyasası birebir vakitte güçlü El Niño’nun yol açtığı sıcak ve kurak hava şartlarıyla karşı karşıya. Dünyanın en büyük palm yağı üreticileri Endonezya ve Malezya’da genişletilen biyodizel kullanım zorunlulukları da arz üzerindeki baskıyı artırıyor.