Yıllardır süren deflasyon kaygıları ve Çin iktisadının büyük kısmını etkileyen fiyat savaşlarının ardından, Devlet Başkanı Şi Cinping hükümeti nihayet harekete geçeceğine dair sinyaller veriyor.
Hükümet, çelikten güneş panellerine kadar birçok dalda fiyat ve kârı düşüren bu rekabet hakkında değerlendirmelerde bulundu.
Bu sinyaller, yaklaşık üç yıldır süren fabrika çıkış fiyatlarındaki deflasyon ve ABD tarifeleri ile ticaret gerilimlerinden kaynaklanan baskının artmasıyla geldi.
Çin hükümetinin bulacağı bir tahlil, dünya genelinde olumlu karşılanacak bir gelişme olacaktır. Endüstriyel kapasite fazlasının denetim altına alınması, uzun müddettir ticaret ortaklarıyla sürtüşmelere neden olan bir sorunun hafiflemesini sağlayabilir, ticaret tansiyonlarını azaltabilir ve dünyanın ikinci büyük iktisadına olan inancı tekrar artırabilir.
JPMorgan Chase & Co.’nun Asya ve Çin pay senedi stratejisti Wendy Liu’ya nazaran, gerçek bir formda uygulanırsa Çin’in endüstriyel kapasite fazlasını denetim altına alma gayretleri global ticarete yardımcı olabilir. Fakat bu, büyümeyi durdurmadan yahut işleri riske atmadan çok arzı azaltması gereken dengeleyici bir aksiyondur.
Çin, bu hafta endüstriyel deflasyonunun Haziran ayında 33’üncü aya girdiğini ve üretici fiyat endeksinin bir evvelki yıla nazaran yüzde 3,6 düştüğünü bildirdi. Bu düşüş, Temmuz 2023’ten bu yana en büyük düşüş ve ekonomistlerin tüm kestirimlerinden daha keskin oldu. Bu da sorunun büyüklüğünü ve tahlilin aciliyetini gösteriyor.
Pantheon Macroeconomics’in baş Çin ekonomisti Duncan Wrigley ise mevzu hakkında Komünist Parti’nin iktisat siyasetçilerinin, otomotiv üzere bölümlerdeki sistemsiz rekabet ve fiyat savaşlarıyla gayret etmeyi amaçladıklarını belirtti.
Şu anda durum daha karmaşık
Geçmiş ıslahatlar, çelik ve kömür üzere ağır sanayi alanlarında kapasite kesintileri ile gecekondu yenileme programını kapsıyordu ve vatandaşları yeni konut almaya teşvik ediyordu. Bu gayretler emtia fiyatlarını ve konut satışlarını canlandırdı. Sonunda, sanayi kârlarında toparlanmaya ve ekonomik büyümenin istikrar kazanmasına katkıda bulundu.
Ancak mevcut zorluk daha karmaşık. İç talep zayıf, ihracat görünümü kötüleşiyor ve en ağır fiyat savaşlarının yaşandığı kesimlerin birden fazla özel firmalar tarafından domine ediliyor; bu da hükümetin kapasite kesintilerini dayatmasını zorlaştırıyor. Lokal yetkililer, işsizliği artırma endişesiyle, ziyan eden firmaların faaliyetlerini sonlandırmaya direnç gösterebilir.
