Özdemir, hakikat siyasetlerle Türkiye’nin mevcut üretim kapasitesini iki hatta üç katına çıkarabilecek potansiyele sahip olduğunu kaydetti.
Rapora nazaran bitkisel protein, diyet lifi, kompleks karbonhidrat, vitamin ve mineraller açısından güçlü olan bakliyat birebir zamanda biyoaktif bileşikler içeriyor. Düşük nem oranı sayesinde uzun mühlet depolanabilmesi hasat sonrası kayıpları azaltırken, toprağa azot bağlama özelliği de verimliliği artırıyor. Lakin raporda, bakliyat üretimi ve verimindeki artışın tahıl ve yağlı tohumlara nazaran daha hudutlu kaldığı; bunun esas sebepleri arasında araştırma ve sulama yatırımlarındaki yetersizlik ile tahıllarla rekabetin gösterildiği aktarıldı.
Bakliyatta global talep artıyor
Özdemir, tüketimi şekillendiren iki temel eğilime dikkat çekerek, düşük ve orta gelirli ülkelerde bakliyatın uygun maliyetli bir bitkisel protein kaynağı olmayı sürdürdüğünü tabir etti. Yüksek gelirli ülkelerde ise işleme teknolojilerindeki gelişmeler sayesinde bakliyattan elde edilen protein, nişasta ve lifin; et alternatiflerinden atıştırmalıklara ve fırıncılık eserlerine kadar geniş bir kullanım alanı bulduğunu söyledi. Sağlıklı ve sürdürülebilir beslenmeye yönelik ilginin artmasının da bakliyatın besin sanayisindeki kullanımını genişlettiğini belirtti.
Türkiye üretimde ivme yakalayamıyor
2025 yılında 104 milyon ton olan global bakliyat üretiminin 2035’e kadar yüzde 14 artarak 119 milyon tona ulaşmasının beklendiğini aktaran Özdemir, birebir periyotta global ticaret hacminin 23,2 milyon tondan 25 milyon tona çıkmasının öngörüldüğünü söyledi. Esas ihracatçı ülkelerin Kanada, Avustralya ve Rusya olduğunu belirten Özdemir, kişi başına global bakliyat tüketiminin de yüzde 11 artışla yıllık 8,2 kilograma ulaşacağının kestirim edildiğini tabir etti.
Türkiye açısından tablonun farklı olduğuna dikkat çeken Özdemir, son yıllarda yaklaşık 1,3 milyon ton düzeyinde seyreden üretimin önümüzdeki dönemde de tıpkı seviyede kalmasının öngörüldüğünü söyledi. Küresel ölçekte beklenen üretim artışı dikkate alındığında bu görünümün olumsuz olduğunu belirten Özdemir, 2035 yılında 1,5 milyon ton ihracata karşılık 1,7 milyon ton ithalat öngörüldüğünü ve Türkiye’nin net ithalatçı pozisyonunu sürdürebileceğini kaydetti. Kişi başına tüketimin ise global eğilimin bilakis gerilemesinin beklendiğini belirten Özdemir, bu projeksiyonun doğru siyasetlerle değiştirilebileceğini vurguladı.