Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Lideri Şemsi Bayraktar, “Açıklanan alım fiyatlarındaki artış oranları, 2026 yılı Nisan ayında yüzde 32,37 olarak gerçekleşen enflasyon oranının altında kaldı” dedi.
TZOB Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) tarafından açıklanan 2026 yılı hububat müdahale alım fiyatlarını kıymetlendirdi.
Bayraktar açıklamasında, “Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) tarafından 2026 yılı hububat müdahale alım fiyatları açıklandı. Açıklanan fiyatlara nazaran, 2025 yılında prim hariç ton başına 13 bin 500 lira olarak belirlenen kırmızı/beyaz sert ekmeklik buğday ile makarnalık buğday alım fiyatı, 2026 yılında yüzde 22,22 oranında artırılarak ton başına 16 bin 500 liraya yükseltildi. Arpa alım fiyatı ise 2025 yılında prim hariç ton başına 11 bin lira iken, 2026 yılında yüzde 15,9 oranında artırılarak ton başına 12 bin 750 lira olarak açıklandı. Lakin açıklanan alım fiyatlarındaki artış oranları, 2026 yılı Nisan ayında yüzde 32,37 olarak gerçekleşen enflasyon oranının altında kaldı. Bu durum, üreticilerimizin artan girdi maliyetleri karşısında gelir kaybı yaşayacağını ortaya koyuyor” tabirlerini kullandı.
İletilen taleplerde de açıklanan fiyatın çiftçilerin beklentisini karşılamadığının görüldüğünü kaydeden Bayraktar, “Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, temel takviye, planlı üretim dayanağı ve sertifikalı tohum kullanım dayanağı kapsamında üreticilere toplam dekara 979 lira 60 kuruş takviye ödemesi yapılacağı belirtildi. Ortalama randıman dikkate alındığında bu takviyelerin ton başına yaklaşık 3 bin 14 lira olarak hesaplandığı görülüyor. 2026 yılında dayanak kalemleri şu biçimde belirlendi: Temel dayanak dekar başına 403 lira, Planlı üretim takviyesi dekar başına 403 lira, Sertifikalı tohum kullanım takviyesi dekar başına 173 lira 60 kuruş.
Bununla birlikte, tarla bitkilerinde randıman kaybını önlemek emeliyle sertifikalı tohumun en az üç yılda bir yenilenmesi tavsiye ediliyor. Münasebetiyle her üretici her yıl sertifikalı tohum kullanmıyor ve sertifikalı tohum takviyesinden sistemli olarak yararlanmıyor. Buğday ve arpa üreticisinin aldığı takviye dekar başına temel ve planlı üretim takviyesi 806 liradır. Bu nedenle, açıklanan toplam dayanak fiyatının tüm üreticiler açısından fiilen elde edilebilen bir gelir ögesi olarak kıymetlendirilmesi mümkün değildir” dedi.
Ürün bedellerinin 45 gün içerisinde ödeneceğinin açıklanmasının kabul edilebilir bir uygulama olmadığını belirten Bayraktar şunları kaydetti:
“Üretimin sürdürülebilirliği, çiftçilerimizin gelir garantisinin sağlanması ve ülkemizin besin arz güvenliğinin korunabilmesi için müdahale alım fiyatlarının üretim maliyetleri, enflasyon oranları ve çiftçilerimizin makul gelir beklentileri dikkate alınarak yine kıymetlendirilmesi, kilogram başına 3 lira prim dayanağının verilmesi büyük ehemmiyet taşıyor. Bu talebimizi de Tarım ve Orman Bakanlığına ilettik. Ayrıyeten, eser bedellerinin 45 gün içerisinde ödeneceğinin açıklanması kabul edilebilir bir uygulama değildir.
Çiftçilerimizin mazot, gübre, ilaç, tohum, personellik ve kredi borçları hasatla birlikte kapıya dayanırken, üreticilerimizden parasını 45 gün beklemesi isteniyor ve üreticilerimiz emeğinin karşılığını vaktinde alamıyor. Bu nedenle eser bedelinin en az yüzde 50’si teslimat anında, kalan kısmı ise en geç 15 gün içerisinde üreticilerimizin hesabına yatırılmalıdır. Aksi halde yüksek enflasyon şartlarında 45 günlük bekleme mühleti, açıklanan alım fiyatlarının gerçek kıymetini kıymetli ölçüde aşındıracak ve üreticilerimizin gelir kaybını daha da artıracaktır. Çiftçilerimiz yalnızca düşük fiyatla değil, geç ödeme nedeniyle de mağdur edilmemelidir.”