Devlet Tiyatroları sahnelerinde yıllardır ışıkla dans eden, provalarda ter döken ve turnelerde çantalarını toplayıp yeni şehre koşan sanatçılar ortak bir ses oldu: Artık daha düzenli, öngörülebilir ve güvenli bir çalışma modeli istiyoruz. Bu taleple sahne arkasındaki yoğun emeğin görünür olmasını hedefliyorlar.
Yaklaşık 350 kişinin imzasını taşıyan açıklamada, isteklerin yalnızca kadro talebi olmadığı, esasen yılın 12 ayı sabit gelir ve 4/B statüsünde sürdürülebilir istihdam beklendiği vurgulandı. Eğitim, çalışma süresi ve kurum içinde kazanılan deneyimin birlikte değerlendirilmesinin önemine özellikle dikkat çekildi.
Sanatçılar Ne Diyor?
“Biz tek bir oyun için gelip gidenlerden değiliz” diyen sanatçılar; bir sezon boyunca aynı anda birden çok prodüksiyonda yer aldıklarını, provalara katıldıklarını ve turnelere çıktıklarını anlattılar. Bu yüzden mevcut sistemi sadece “oyun bazlı” ve “geçici” olarak tanımlanmasının haksızlık olduğunu belirttiler.
Oyunculuk ve sahne sanatları mezunu profesyonellerin, kadrolu sanatçılarla aynı sahnede aynı sorumluluğu üstlendiği; her oyun için ayrıca seçme ve değerlendirme süreçlerinden geçildiği hatırlatıldı.
Sınav Çözüm Değil Mi?
Sanatçılar sınavlara karşı olmadıklarını fakat tek başına sınav açılmasının mevcut sorunları çözmeyeceğini söylüyorlar. Bir bölgeye açılan kontenjan yalnızca o bölgenin ihtiyacını karşılayacağı için Ankara, İstanbul ve diğer şehirlerde hali hazırda çalışanların durumu yine belirsiz kalabilir. Bu yüzden sınavların gelecekteki ihtiyaçları karşılarken, yıllardır kurumda görev yapanların güvencesini sağlamayacağı vurgulandı.
Hali Hazırdaki Çalışanlar İçin Statü Talebi
Uzun süredir figüran statüsünde çalışan; ama sanat eğitimi almış, yapımlarda aktif rol oynayan kişilerin yeni bir iş gücü gibi değerlendirilmemesi isteniyor. Eğitim, mesleki birikim ve kurum içi deneyim gözetilerek daha güvenli bir statüye geçiş talep ediliyor. Geçmişte kullanılan “mezun sanatçı” statüsünün hatırlatılması, mevcut tanımlamaların yeniden ele alınması gerektiğinin açık bir çağrısı oldu.
2019 Düzenlemesi ve Beklenen Adım
Sanatçılar, 26 Aralık 2019’da yayımlanan düzenlemeyle yevmiye ile çalışan bazı sanatçı ve teknik personelin çalışma güvencesine kavuştuğunu hatırlattı. Dönemin bakanının açıklamalarını anımsatan grup, benzer bir yaklaşımın mevcut çalışanlar için de uygulanmasını talep etti ve bunun ayrıcalık değil adalet olduğunu belirtti.
Son sözleri eğlenceli ama net: “Biz sanatçıyız ve çalışmak istiyoruz. Daha çok oyun, daha çok üretim, daha fazla sahne!” Bu cümle hem bir talep hem de sahneye duydukları sevginin neşeli bir ifadesi oldu.