Dünyada hızla yaygınlaşan “sıfır emisyon bölgeleri” artık yeni bir trafik tabelasıyla resmileşiyor. Dünyada 200’den fazla şehirde hayata geçirilen uygulama artık tek bir tabelayla özetleniyor, bu tabelanın olduğu noktalara elektrikli aracı olmayanlar giremiyor.
YOLLAR 3’E AYRILIYOR
Araçları 3 sınıfa ayıran uygulamalar genel olarak üç farklı isimle anılıyor. LEZ (Düşük Emisyon Bölgesi), ULEZ (Ultra Düşük Emisyon Bölgesi) ve ZEZ (Sıfır Emisyon Bölgesi). En katı uygulama olan ZEZ’lere yalnızca elektrikli ve hidrojen yakıt hücreli araçlar girebiliyor.
HANGİ ÜLKELERDE VAR?
İtalya, 172 temiz hava bölgesiyle Avrupa’nın bu alandaki lideri konumunda. Bunu Almanya 78, Birleşik Krallık 17, Hollanda 14 ve Fransa 8 bölgeyle takip ediyor.
Almanya: Berlin, Münih, Köln ve yaklaşık 50 şehirde Euro 6 standardını karşılamayan dizel araçlar yasak. Münih’te Euro 4 dahil tüm eski araçların özel izin olmadan bu bölgelere girmesi yasak.
İtalya: Milano’da dizel araç yasağı uygulanıyor. Şehre yalnızca Euro 5 ve Euro 6 benzinli araçlarla LPG’li, hibrit, elektrikli ve metanla çalışan araçlar girebiliyor.
Fransa: Paris, Lyon, Grenoble, Strasbourg ve toplam 15 kadar şehirde yalnızca Euro 5 ve üzeri dizel araçlara izin veriliyor; Euro 5 altı araçlar kesinlikle giriş yapamıyor.
İngiltere: Londra’nın ULEZ uygulamasının yanı sıra Birmingham, Bath, Bristol, Glasgow ve Edinburgh gibi şehirlerde de çeşitli temiz hava bölgesi uygulamaları mevcut.
Hollanda: Amsterdam, Rotterdam ve Utrecht gibi şehirlerde LEZ uygulanıyor; 2025’ten itibaren sıfır emisyon bölgeleri de devreye giriyor. Yesilajanda
İsveç: Stockholm, neredeyse tüm dizel ve benzinli araçları yasaklayan en katı sınıfa geçen ilk şehir oldu. 180 bin metrekarelik finans ve ana alışveriş bölgeleri yalnızca elektrikli araçlara açık.
Norveç: Oslo’da hava kirliliğinin yoğun olduğu dönemlerde dizel araçlar ve Euro 6 standardını karşılamayan otobüsler şehre alınmıyor. Cumhuriyet
Belçika: Brüksel tamamen LEZ statüsünde; Anvers ve Gent gibi kentlerde de benzer uygulamalar var. Yesilajanda
Singapur, Tokyo ve Seul gibi metropollerde emisyon bazlı kısıtlamalar mevcut. Tokyo 2003’te belirli ağırlıktaki araçlara dizel yasağı getiren ilk Asya şehirlerinden biri oldu. Çin’in Pekin ve Şangay gibi şehirlerinde ise plaka kısıtlamaları ve düşük emisyon alanları uygulanıyor. Yesilajanda
İŞTE TÜRKİYE’DEKİ SON DURUM
İstanbul, İzmir ve Ankara için Düşük Emisyon Bölgesi planları gündemde olmakla birlikte bu henüz uygulamaya alınmış değil; tartışma aşamasında. AB kararıyla 2035’ten itibaren tüm üye ülkelerde yeni benzinli ve dizel araçların satışı yasaklanacak. Hibrit araçlar da bu yasak kapsamına giriyor. Euronews
