ABD’nin teknoloji merkezi San Francisco’da konut piyasası yine alevlendi. Son bilgilere nazaran kentte ortalama konut satış fiyatı mart ayında 2,15 milyon dolara ulaşarak tüm vakitlerin en yüksek düzeyini gördü.
Bu artış, geçen yılın birebir devrine nazaran yüzde 18’lik yükselişe işaret ederken, piyasada dikkat çeken en değerli öge yapay zekâ (AI) kesiminin yarattığı yeni ekonomik dinamizm oldu.
Yapay zekâ patlaması fiyatları üst çekti
Uzmanlara nazaran San Francisco’daki fiyat artışının temel nedeni, yapay zekâ teşebbüslerinin oluşturduğu yeni iş alanları ve yüksek gelirli çalışan kitlesi. OpenAI, Anthropic ve gibisi şirketlerin büyümesiyle birlikte bölgede önemli bir servet birikimi oluştu. Bu durum bilhassa lüks konut segmentinde talebi süratle artırdı. Hakikaten 5 milyon dolar üzerindeki satışlarda büyük sıçrama yaşanırken, 3 milyon dolar üzeri lüks daire satışları da rekor düzeylere ulaştı.
Arz dar, rekabet sert
Piyasadaki bir öbür dikkat cazibeli gelişme ise konut arzındaki daralma oldu. Satışa çıkan konut sayısının azalması, talebin yüksek kalmasıyla birlikte fiyatları daha da üst taşıdı. Uzmanlar, alıcıların sonlu sayıdaki ilan için ağır rekabet içine girdiğini ve bu durumun fiyat baskısını artırdığını belirtiyor. Bilhassa giriş düzeyindeki konutların piyasada azalması, zincirleme biçimde tüm segmentlerde fiyatların yükselmesine neden oluyor.
“K” tipi piyasa oluştu
Ekonomistler, San Francisco’da “K-şekilli” bir konut piyasası oluştuğuna dikkat çekiyor. Buna nazaran yüksek gelir kümesine hitap eden lüks konutlar süratle bedel kazanırken, daha düşük segmentteki konutlara erişim giderek zorlaşıyor. Yapay zekâ kesiminden gelen nakit gücü yüksek alıcılar, piyasada belirleyici rol oynuyor.
Kriz beklentisi zayıf
Tüm bu süratli yükselişe karşın uzmanlar, 2008 gibisi bir konut krizinin yakın vadede beklenmediğini söz ediyor. Bunun en kıymetli nedeni, alıcıların büyük kısmının nakit ya da güçlü öz kaynakla hareket etmesi. Lakin yapay zekâ dalında mümkün bir yavaşlama durumunda piyasanın süratle soğuyabileceği de vurgulanıyor.