5-6 yıl evvel bize ‘hayır’ diyen yatırımcılar artık kapıda

Sevilay ÇOBAN

Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) /Türki­ye-ABD İş Kurulu (TA­İK) ve Endeavor Türkiye iş birli­ğinde düzenlenen GO! KÜRESEL Türkiye Doruğu, 800’den faz­la iş beşerinin iştirakleriyle İs­tanbul’da gerçekleştirildi. Bu yıl ikinci defa gerçekleştirilen zir­ve, girişimci-yatırımcı eşleştir­me modeliyle öne çıkarken, Tür­kiye’den global arenaya açılan teknoloji teşebbüslerinin ve Tur­corn’ların sayısını artırılması hedeflendi.

Zirveye Khosla Ven­tures, General Atlantic, Prince­ville Capital ve Golden Gate Ven­tures üzere Silikon Vadisi’nin en büyükleri ile dünyaca ünlü yatı­rım fonları katıldı. Google, De­epMind, Uber üzere teknoloji dev­lerinin üst seviye yöneticileri ve Türkiye’nin önde gelen fonları ile aile ofisleri de aktiflikte yer aldı. Tepe, toplam büyüklüğü 500 milyar dolarlı bulan fonları yöneten 50 yabancı yatırımcıyı 75 yerli girişimcinin birebir masa­ya oturtmasına vesile oldu.

500 milyar dolarlık fonlar Türkiye’nin kapısında

Bir küme gazetecinin katılı­mıyla düzenlenen sohbet top­lantısına katılan TAİK Dijital Çalışma Grubu Lideri ve Insi­der CEO’su Hande Çilingir, 10 yıl evvel bir yazılım şirketi ku­rarken “Türkiye’den küresel ya­zılım şirketi mi çıkar?” diyen­lere karşın, şirketin 30 farklı ülkede, 51 milletten 1500 şahısla çalışan global bir yapıya ulaş­tığını söyledi. Çilingir, “Son 5-6 sene içerisinde Insider’in ya­tırım tiplerinde bize hayır de­miş kimi yatırımcılar burada. Muhtemelen Peak Games ya da Trendyol da birebirini yaşamış­tır.

Bunlar hoş örnekler. Daha fazla hayal kırıklığı yaşamamak isteyenler, Türkiye’deki potan­siyeli görenler ve hissedenler geldiler. Bu sene amacımız, 50 yatırımcıdan en az 10’unu Tür­kiye’ye getirmek. Toplamda 500 milyar dolarlık fona sahip yatı­rımcılar, Türkiye’nin kapısında. Bu sermayenin yatırıma dönüş­mesi girişimcilerimizin perfor­mansına bağlı. Bu fon büyük­lüğünün yüzde 5’i, hatta yüzde 1’nin bile yatırım olarak Türki­ye’ye gelmesi çok büyük bir ba­şarı olacaktır. Yeniden önümüzde­ki yıllarda yatırımcı sayısını arttırıp, nitekim o milyar do­larları Türkiye’ye taşıyabilmeyi hedefliyoruz” dedi.

“Avrupa’dan çok daha uygun bir durumdayız”

Hande Çilingir, “Ülkemizde Trendyol, Peak Games, Insider üzere örnekler arttıkça daha ön­ce bu riskleri alamayan fonla­rın da buraya geldiğini görüyo­ruz. Bizim her sene İspanya’dan, Fransa’dan daha fazla girişimiz çıkıyor. Avrupa’dan çok daha düzgün bir durumdayız. Türkiye’ye de inancın, inancın bu örnekler­le birlikte artacağını düşünü­yoruz. Dünyada oyun sektörün­de en önde olan ülkelerden bir tanesiyiz” vurgusu yaptı.

Giri­şimci ve yatırımcıların 20’şer dakikalık buluşmalarda eşleşti­rildiklerini anlatan Çilingir, Si­likon Vadisi’nde kurulmuş hem kurumsal büyük şirketlerin hem de startupların, bilhassa AI de­partmanlarında yönetici, li­der olarak çalışan Türklerin bir ortaya gelerek kurduğu bir olu­şumdan kelam etti. Çilingir, “Glo­bal Türkler Ağı (Global Turks AI), Türkiye diasporasını da AI tarafında çok uygun temsil edi­yor.

Başında IBM AI Ekosiste­mi Geliştirme Yöneticisi Ayhan Şebin var” bilgisini paylaştı. Ya­tırımcıların (Venture Capital – VC) temel işini “doğru girişim­ciyi avlamak” olarak tanımlayan Çilingir, “Bu çeşit organizasyon­larla, yatırımcıların olağanda düşünmedikleri İstanbul’u bir ‘avlanma’ alanı olarak akılları­na sokarak, potansiyeli göstere­rek ve benchmark’ları anlatarak onları İstanbul’a davet ediyoruz. Tepenin bir öteki bacağında ise LP (Limited Partner) Buluşma­larıyla Türkiye’nin yalnızca yatı­rım yapılacak bir ülke değil, ay­nı vakitte risk sermayesi fon­ları için kaynak bulunabilecek bir ülke olduğunu göstermek gayesiyle, yabancı yatırımcılar (LP’ler) ile Türk yatırımcılar bir ortaya getirildi” diye konuştu.

Doğunun inovasyonu batının sermayesiyle buluşuyor

DEİK Başkanı Nail Olpak, DE­İK’in Türkiye’nin sanayi gücü­nü ve ticaret yetkinliklerini glo­bal sahnede savunduğunu be­lirterek, “Türkiye’yi, doğunun inovasyonunun batı sermaye­siyle buluştuğu, hırslı girişimci­lerin sadece Silikon Vadisi hayal etmekle kalmayıp kendi versi­yonlarını burada, İstanbul’da ya­ratabildikleri bir merkez olarak konumlandırıyoruz” dedi.

Türkiye kanıtlanmış bir destinasyon

TAİK Başkanı Murat Özye­ğin ise Türkiye’nin güçlü tekno­loji ivmesini vurgulayarak, “Tür­kiye artık keşfedilmeyi bekleyen bir pazar değil. Lokal inovasyon ve ölçekle buluşmak isteyen kü­resel sermaye için kanıtlanmış bir destinasyonuz” sözlerini kullandı. Son yıllardaki büyük yatırımlara dikkat çeken Özye­ğin, zincir efektinin devam ede­ceğini kaydederek, “Insider’ın General Atlantic liderliğinde al­dığı 500 milyon dolar, Trendyol Go’ya yapılan 700 milyon dolar­lık yatırım, Midas, TOM Bank ve DGPay anlaşmaları… Türkiye gi­rişimcilerinin önünde çok daha parlak günler var” vurgusu yaptı.

“Türkiye fonlamada 3-5 milyar dolarlara ulaşmalı”

Yapay zekânın ana yatırım alanı haline geldiğine dikkat çeken Endeavor Türkiye Genel Müdürü Emre Kurttepeli de Türkiye’deki yatırımcı görünümü kıymetlendirerek, “Amerika’da melek yatırımcılık yapıyorum ve bugüne kadar 50 milyon dolar pahanın altında bir yapay zekâ firması görmedim. Zira paraya gereksinimleri en az 3-5 milyon dolardan başlıyor. Bu da natürel Türkiye üzere 50-100- 150 bin dolar yatırım yapan ülkelerde işi biraz zorlaştırıyor. O yüzden ölüm vadisi dedikleri bir problem var.

Türkiye’nin artık 3-5 milyon doları süratli yatırabiliyor düzeyde bir fonlamayı sağlaması gerekiyor. 2025’in birinci 9 ayında Türkiye’ye 416 milyon dolar yatırım yapıldı. Bu düşük, olmamız gereken yerin altındayız. Hatta birinci kere Yunanistan’ın altına düştük” tabirlerini kullandı. Kurttepeli, Türk diasporasının da kıymetine dikkat çekerek, “Bizim diasporayı da yavaş yavaş toparlamaya başlamamız gerekiyor. Bunların ortasında Chobani de var bana nazaran. Türkiye’ye nasıl angaje ederiz Chobani’yi diye düşünmeliyiz” dedi.