Turkcell ile Google Cloud el sıkıştı: Buluta 1 milyar dolar yatıracak 5 milyar dolar paha yaratacak

Recep ERÇİN

Turkcell ile Google Cloud stratejik bir mutabakata imza attı. Turkcell Genel Müdürü Ali Taha Koç ve Google Cloud CEO’su Thomas Curian’ın imzaladığı muahedeye nazaran, Tür­kiye’ye bilgi merkezleri kurula­cak. Üç bilgi merkezi ile Cloud Zo­ne oluşturulacak tıpkı vakitte Türkiye Google’ın Cloud Region merkezlerinden olacak. Anlaş­mada en kritik öge ise Türki­ye’nin regülasyonlarına tabi olu­nacak. Böylelikle Türkiye’nin verisi Türkiye’de kalırken, Türk şirket­lerin global bulut hizmetlerine erişimi sağlanacak.

Pandemiden sonra bir prensip de imza atıldı

Anlaşma Google’ın, ABD’nin Kaliforniya eyaletindeki San Francisco kenti sonları içinde yer alan Silikon Vadisi’deki kam­püsünde imzalandı. Merasime özel olarak, Kovid-19 pandemisinden sonra birinci kere yerleşkede gazete­ci kümesi ağırlandı. Biz de Turk­cell’in davetlisi olarak bu imza merasimini yerinde takip ettik. Tö­rende konuşan Taha Koç, bu or­taklıkla birlikte, birbiri ile bağın­tılı üç yeni data merkezi “Cloud Zone” kurulacağını ve Türki­ye’nin global ölçekte bir “Cloud Region” olacağını söz etti. Turkcell’in iş birliği kapsamında 1 milyar dolarlık bir yatırım yapa­cağını açıklayan Taha Koç, oluşa­cak ekosistem sayesinde yıllık 5 milyar dolarlık paha yaratılaca­ğını tabir etti.

Hiper ölçekli data merkezi kuruluyor

Ortaklığın data merkezi ile sınır­lı olmadığını kaydeden Taha Koç, “En ileri teknoloji, yapay zeka tek­nolojisi ve bulut teknolojilerine erişimini sağlayacağız. Ülkemizin dijital egemenliğini koruyacağız. Ülkemizin regülasyonlarına yüz­de 100 uyumlu olacak. Türkiye’nin verisi Türkiye’de kalacak. Goog­le Cloud ile hem Turkcell hem de Türkiye’nin geleceği için değerli bir adım atmış olduk.

Türkiye’nin dijital dönüşüm seyahatinde yeni bir sayfa açtık. Türkiye, Google Cloud’un global ağında değerli bir yere sahip ola­cak. Birinci yatırım maliyeti olmadan her vakit her yerden buluta ulaş­mayı sağlayan bir hizmeti sunaca­ğız. Dijital dünyanın omurgasının en üst versiyonu olan hiper ölçekli bulutu Türkiye’ye getiriyoruz.

Son 2 yıldır ağır çalışmalar ya­pıyoruz. Türkiye’ye kesinlikle hiper ölçekli bir data merkezi getireceği­mizi söylemiştik. Şubat 2024’te birinci toplantımızı yaptık. Artık Türki­ye’de bir hiper ölçekli data merkezi olacak” diye konuştu.

Çevre ülkelere de hizmet verecek

Google Cloud’un yapay zeka, siber güvenlik, bilgi depolama ve data sürece üzere sahip olduğu yüz­lerce servisiyle devasa bir plat­formun oluşacağını anlatan Ta­ha Koç, “Bu proje ile Türkiye, birinci kere kendi topraklarında hiper öl­çekli bir bulut kapasitesine sahip olacak. Kurulacak Google Cloud Türkiye Bölgesi, Türkiye’ye ve etraf ülkelere de hizmet vere­cek. Bu Türkiye için, hem eko­nomik hem de stratejik olarak yeni bir periyot demek. Ülke­miz, bölgenin bilgi üssü konu­muna yükselecek” bilgileri­ni verdi.

Peki, Turkcell ne ya­pacak? Taha Koç, bu noktada şunları söyledi: “Bu projeyle bir­likte, hiper ölçekli, birbirini ye­dekleyen, en ileri teknolojiye sa­hip üç cloud zone / merkez oluş­turuyoruz. Bu merkezler birlikte çalışarak, Google Cloud Türkiye Bölgesi’ni oluşturacak. Biz bu­na region diyoruz. Böylece data merkezi kapasitemizi, 2 katından fazlasına (100 MW) çıkaracağız. Bulut işlerimiz ve data merkezle­rimizle ilgili bütün fonksiyonla­rımızı TDC Data Merkezi şirke­timiz altında birleştiriyoruz. Bu şirketimizle Turkcell ve Google Cloud’un gücünü bir ortaya getire­rek, Türkiye’nin hem dijitalleşme hem de yapay zeka dönüşümüne liderlik edeceğiz. Bunu, kurumla­rın her türlü yazılım, donanım ve entegrasyon muhtaçlıklarını uçtan uca sağlayarak yapacağız.”

Bulut işlerine önemli ivme kazandıracak

Koç, “Google Cloud ile yaptı­ğımız bu mutabakatla, Turkcell olarak 1 milyarlık yatırım ya­pacağız. Bu noktada çok önem­li bir araştırma daha paylaşmak istiyorum. International Veri Corporation’ın son projeksiyo­nuna nazaran, 2024’te Türkiye’de genel bulut hizmetleri pazarı 1,7 milyar dolar büyüklüğünde. 2029’da bu fiyatın yıllık 4,2 mil­yar dolara çıkacağı öngörülüyor.

Yaptığımız mutabakat ve bütün bulut işlerimizle bu büyümeye önemli ivme kazandıracağız. Bu sa­yede yıllık 5 milyar doların üze­rinde ekonomik bedelin oluşma­sını bekliyoruz. Tüm bu kazanım­lar sayesinde ülke iktisadına büyük katkı sağlanacak. Bunlar­dan tahminen de en değerlisi; tüm hiz­metler Turkcell bilgi merkezlerin­den sunulacağından, datalar yurt dışına çıkmayacak. Buraya dikkat çekmek istiyorum: Türkiye’nin regülasyonlarına ve milletlerarası regülasyonlara tam uyumlu ola­cak. Özcesi, dijitalin geleceğini kendi topraklarımızda, kendi mü­hendislerimizle kuracak ve koru­yacağız” bildirileri verdi.

İşlemci tedariki garanti altına alınıyor

Google’la yapılacak anlaşmay­la; çok yüksek sayıda işlemciye, çok yüksek depolama hacmine ve bunlarla çalışacak servislere sahip olacaklarını lisana getiren Taha Koç, “Ve bunları tüm müş­terilerimizin hizmetine açaca­ğız. Pekala, bu güç bize hangi alan­larda, ne yarar sağlayacak? Bun­lardan birincisi natürel ki yapay zeka alanı. Bildiğiniz üzere yapay zeka tabanlı rastgele bir servis ge­liştirmek yahut kullanmak iste­diğimizde, hatırı sayılır sayıda işlemciye gereksinim duymaktayız. Büyük şirketler için bu işlemci­lerin tedariği bir yıla kadar uzu­yor. Küçük şirketler sipariş bile veremiyor.

Ve işlemci tedariği olağan ki cid­di bir ön yatırım gerektiriyor. Bu mutabakatla, bu işlemciler Goog­le Cloud ve Turkcell iş birliği ile Türkiye’de esasen hazır olacak. Böylece, devasa işlemci altya­pısına sahip, en son teknoloji ya­pay zeka araçlarına ve büyük lisan modellerine anında erişme ve on­ları kullanma bahtımız ortaya çı­kacak. Kullandığın kadar öde mo­deli ile de daha düşük maliyet­lerle büyük bir esnekliğe sahip olacağız” sözlerini kullandı.

“Onlarca Unicorn’un doğmasına vesile olacak”

Turkcell Genel Müdürü Koç, dijital dünyada hizmet vermek isteyen start-up’ların kuruluş etabında bir data merkezi bulmak yahut yapmak zorunda olduğunu söyledi. Koç, “Ciddi bir donanım yatırımına da mecbur. Bu altyapının kurulmasına ve bu suramı yönetecek uzman insan kaynağına muhtaçlığı var.

Yani T0 dediğimiz başlangıç anında asıl işe değil de tahminen de kaynaklarının birçoklarını altyapıya yatırmak durumunda kalıyorsunuz. Ve yanılgı yapma lüksüne sahip değilsiniz. Google Cloud iş birliğiyle, aylar sürecek bu yatırımı dakikalarla ölçülebilecek müddetlerde start-up’lara, teşebbüslere sunacağız. Esasen tüm yatırımlarda ‘fikirden esere geçiş sürecini’ kısaltacağız. Daha az risk alarak, daha çok fikri deneme talihini start-up’lara sunacağız. Bu da, daha süratli inovasyon ve daha rekabetçi bir iktisat ortaya çıkaracak.

Bu ileri teknolojiyi kullanarak, yazılım geliştirme yapan, yapay zeka tabanlı yeni teknolojiler üreten, siber güvenlik alanında çalışan, oyun geliştiren, finans teknolojileri üreten pek çok şirket ve start-up kurulacak. Ve tahminen de bu sayede onlarca piyasa kıymeti 1 milyar doların üzerinde olan Unicornlar doğacak” biçiminde konuştu.

Google ne kadar yatırım yapacak?

Turkcell Genel Müdürü Ali Taha Koç, bilgi merkezlerinin yerinin yakında paylaşılacağını, KAP’a yapılan bildirimde merkezlerin suramı ve hizmete başlama tarihi maksatlarının açıklandığı aktardı. Buna nazaran, Turkcell, Türkiye’de 2028- 2029 yılları ortasında faaliyete geçmesi planlanan yeni Google Cloud bölgesi için gerekli altyapının sağlanmasında Google Cloud ile iş birliği yapacak ve data merkezi ağını genişletecek.

Bu yeni bölge üç yahut daha fazla alandan (zone) oluşacak. Turkcell, bu iş birliği kapsamında 2032 sonuna kadar yapacağı yatırımın 1 milyar dolar düzeyinde olacağını öngörüyor. Google tarafının ne kadarlık yatırım yapacağı ise şimdi resmi olarak açıklanmazken, benzerlerine bakıldığında (2-6 milyar dolar) vakit içerisinde yeniden birkaç milyar doları aşması bekleniyor.

Bu muahede ile birlikte Google Cloud hizmetlerinin sunulmaya başladığını lisana getiren Taha Koç, “200’den fazla hizmet de kullanıcıların hizmetine sunulacak. Buluta geçmiş birinci operatör olmak istiyoruz ve örnek olmak istiyoruz. Hizmet verilecek bölgeyi Güney Doğu Avrupa olarak isimlendiriyoruz. 5 milyar dolarlık ekonomik kıymetin Turkcell’e de finansal olarak çok büyük katkısı olacak. Dünyada yapay zeka yatırımlarını bir ortakla yaptıklarını gördük biz de bu türlü bir iştirake girdik” diye konuştu.

Kurian: Türkiye’ye yaptığımız uzun vadeli bir taahhüt

Google Cloud CEO’su Thomas Kurian, mutabakata ait konuşmasında, “Türkiye’de bir hiper ölçekli bulut bölgesi kurmayı planlıyoruz. Bu bölge, tüm bulut bilişim hizmetlerimizi Türkiye’ye getirecek ve dünya çapında 42 bulut bölgesinden oluşan global ağımıza bağlı olacak. Türkiye’de kuracağımız bulut bölgesi ABD’deki bir bulut bölgesinde gördüğünüz tüm özellikleri sunacak” dedi.

“Üç boyutlu bir iştirak kuruyoruz”

Bu bölgenin hızlandırılmış süreç gücü, yüksek performanslı depolama, ağ altyapısı ve siber güvenlik araçlarını içereceğini açıklayan Kurian, şu bilgileri verdi: “Ayrıca data sürece, analitik araçlar ve Google Cloud üzerinde çalışan sertifikalı çok geniş bir iş ortağı tahlilleri paketi de sunulacak. Bu yatırım Türkiye’ye yaptığımız uzun vadeli bir taahhüt manasına geliyor. Bu sayede Türkiye’deki şirketlerin temel Bilişim Teknolojileri sistemlerinin çağdaşlaştırması ve dijital dönüşüme katkı sağlayacağız.

Sadece data merkezi ve altyapımızı Turkcell ile birlikte kurmuyoruz; birebir vakitte Turkcell de bu altyapıyı kendi iş amaçları için de kullanacak. Ayrıyeten, Turkcell bizimle birlikte bu teknolojiyi Türkiye’deki şirketlere ulaştıracak. Turkcell ile üç boyutlu bir iştirak kuruyoruz. Turkcell’in ülkedeki değeri göz önüne alındığında, bu seyahate Turkcell ile çıkmak bizim için çok pahalı bir adım. Teknolojimizi bir ülkeye getirirken, her vakit o ülkenin ekonomik gelişimini destekleyecek temel teknolojileri sağlamayı amaçlıyoruz.”

Kurumlar ne yarar sağlayacak?

Şu anda kurumların regülatif gereklilikler ve KVKK üzere sebeplerle memleketler arası bulut servislerini kullanmadığını anımsatan Taha Koç, “Ancak bugün dünyada, bütün ileri teknolojiler hiper ölçekli bulut altyapılarında geliştiriliyor. Google Cloud iş birliğiyle; her ölçekten şirket, bankalar, e-ticaret şirketleri, kamu kurumları, üniversiteler, ARGE merkezleri yapay zeka ve büyük bilgi sürece imkanlarından yararlanabilecek. Bu sayede; akıllı kent teknolojilerinde, finansal teknolojilerde, robotik geliştirme süreçlerinde yeni ilaçların geliştirilmesi üzere daha birçok alanda bu altyapıdan yararlanılacak. Bütün bu şirketlerimizin geliştireceği teknoloji, yurt dışına da ihraç edilecek” diye konuştu.

“Dijital dönüşüm seyahati hızlanacak”

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, muahedeye ait şu açıklamaları yaptı: “Google Cloud ve Turkcell arasındaki bu iş birliği, Türkiye’nin dijital dönüşüm seyahatini hızlandıracak. Bu mutabakat birebir vakitte başkan küresel teknoloji markalarının, ekonomimizin gücüne, dayanıklılığına ve inovasyon kapasitesine duyduğu itimadı gösteriyor. Bu imza, gelişmiş data altyapısı ve yeni kuşak bulut teknolojilerini dijital ekosistemimize entegre ederek hem kamu hem özel kesimde verimliliği artırarak inovasyonu teşvik edecek. Ayrıca bu iş birliği, dijital egemenliğimizi güçlendirme ve Türkiye’yi teknoloji, ilişki ve sürdürülebilir büyümenin bölgesel merkezi haline getirme vizyonumuzu destekliyor.”