Yapay zekâlı Selin ile işte liyakatsizliğe kesin tahlil

Sevilay ÇOBAN
sevilay.coban@dunya.com

‘Ono’ aslında bir kısalt­ma. Açılımı da ‘One New One’ olan giri­şim, 2019 yılında kuruldu. Eği­timini Işık Üniversitesi Fi­zik Mühendisliği bölümün­de tamamlayan Ono Kurucusu Tunç Erman, İngiltere ve Tür­kiye’de 20 yıla yakın insan kay­nakları alanında çalıştı. Ya­pay zekâ konusunda şimdi çok manalı adımların atılmadı­ğı 2019’da işe alım süreçlerin­de yapay zekânın kullanımına yönelik projeler üzerinde çalış­maya başladığını DÜNYA Ga­zetesi’ne anlatan Erman, 2021’e kadar Ar-Ge çalışmaları yap­tıklarını söyledi. Erman, “Son­ra 2023’e kadar ağır bir periyot geçirdik. 2023’te İTÜ Çekir­dek çatısı altına girdik. İTÜ’nün Big Bang ya­rışmasında birinci yatırı­mımızı aldık. O vakit şirketin değerlemesi 1 milyon dolardı ve biz de 100 bin dolarlık bir ya­tırım aldığımızda şir­kette 3 bireydik. Yapay zekâlı işe alım platformumuzun yeni ver­siyonunu da 2024 Ocak’ta çı­karmayı başardık. Bu süreç bi­zim için verimli geçerken, top­lamda 750 bin dolara ulaşan iki yatırımla büyümeye devam et­tik. Bugün Türkiye dışında İn­giltere, Almanya, Bulgaristan, Çekya, Azerbaycan, Rusya ol­mak üzere 6 ülkeye hizmet ihra­catı yapıyoruz, toplam 66 firma­ya çalışıyoruz. Hepsi de kendi kesimlerinin çok kıymetli oyun­cuları. İtalya’ya da çok yakında gireceğiz. Müşterilerimiz ağır­lıklı olarak bankacılık, sigorta ve perakende kesimlerinde faa­liyet gösteriyor. Maksadımız sene sonunda 13 ülkede var olmak ve en az 5 ülkede kesim liderliğine ulaşmak” dedi.

Son yatırımla yapay zekâ mo­dellerini geliştirmeye başladık­larını kaydeden Erman, plat­formun içinde 14 tane farklı ya­pay zekâ modelinin yerli ve ulusal teknolojinin eseri olduğunu, bunu 22’ye çıkarmak istedikle­rini kaydetti. Erman, bugün 40 şahsa yaklaşan bir takımın yarı­sının da yapay zekâ yazılımcılığı yaptığını ekledi.

ABD pazarına öğrencilerle girecek

“Artık yalnızca işe alım yapmı­yoruz. Asıl odak noktamız ye­teneği çekme, sonra içeride tu­tundurma” diyen Erman, şun­ları kaydetti: “Amerika’da bir kişiyi işe almanın ortalama ma­liyeti, 4 bin 200 dolar civarında ve ortalama 42 gün sürüyor. Biz bunu maliyet olarak 12 dolara indirdik. Bizi kullanan müşte­rimiz 12 günde bir işe alımı ta­mamlayabiliyor. Amerika paza­rına da büyük bir operasyonda giriş yapmaya hazırlanıyoruz. Bu yılın sonunda Amerika’ya öğrencilerden gireceğiz. Orada­ki öğrencilerin meslek planla­maları noktasında hoş proje­miz var.”

Erman, şirket çalışanla­rından birinin avatarını kul­lanarak Selin isminde bir yapay zekâlı IK asistanı oluşturduk­larını belirterek, yetkinlikle­ri hakkında şu bilgi­leri verdi: “Aday bu­lunduktan sonra sıra mülakat basamağına geldiğinde de Selin, o süreci de yönetiyor. Örneğin Selin, bir edi­törle yılların dene­yimli gazetecisiymiş üzere hem yazılı hem kelamlı 22 farklı lisanda mülakat yapabiliyor. Ve tıpkı anda 8 bin adayla mülakat süre­cini gerçekleştirebiliyor. Bir di­li öğrenmesi yalnızca yaklaşık 1,5 hafta sürüyor. Mesela evvel Bul­garistan kültürünü öğreniyor, sonra lisanını konuşmaya başlı­yor. Selin’in 5 saniye içerisinde 18 bin CV’yi tahlil edip, hem te­lefon açarak hem de whatsapp üzerinden bağlantıya geçebilme yeteneği var.”

Kayırma, ayırma ve eşitsizlik yok

Türkiye’de ve dünyada işe alım süreçlerinde en çok tar­tışılan bahislerin başında ‘li­yakat’ geliyor. Erman, geliştir­dikleri bu platformun ‘liyakat­sizlik’ problemine kesin tahlil olduğuna vurgu yaparak, “Bu sistemi kullanan bir şirketin o denli bir sorunu olmaz. Zira yapay zekâlı sistem kayırma, bayan, erkek ayrımı üzere kav­ramlardan çok uzak. Seçim yapılırken büsbütün ada­yın özelliklerinin o işe uyup uymadığı, onu kar­şılayıp karşılamadığı, o yeteneğini geliştirip ge­liştiremeyeceğine bakı­lıyor. Hasebiyle şirketin liyakatini de geliştiren, ça­lışanlarının kalitesini yük­selten bir sistem” dedi. Müş­terileri ortasında yarı kamu statüsünde şirketlerin de ol­duğunu tabir eden Erman, be­lediyelerle de görüştüklerini söyledi. Erman, bilhassa be­lediyelerin bu sistemle işe alım yapmaları gerekti­ğine işaret ederek, “Ne­den? Zira mülakatı en objektif halde, subjektif olma­yacak formda yapabilecek şey bir ya­pay zekâ” tabirini kullan­dı.

Pasif adayı iknaya çalışıyoruz

IK konusunda en zor­lu süreçlerden birinin pasif adayın ikna etmek oldu­ğunu ekleyen Erman, “Bu sıkıntıyla bilhassa Avrupa’da karşılaştık. Orada işsizlik az olduğu için birinin bir yerden bir yere geçmesi nitekim ikna yoluyla oluyor. Biz şu anda ikna sü­recini geliştirmek için çalışıyoruz. Belirli bir aşama­ya geldik. Hatta Türkiye’deki Starbucks’a bunun denemelerini yapıyoruz. Bizim maksadımız yılso­nuna yanlışsız o ikna sürecini hayata geçirmek” bilgisini verdi. Ayrıyeten, mevcut çalışanlarda per­formans değerlendirmesi konusunda da siste­min geliştirilmeye başlandığını belirtti.

Şirket satın alarak büyüyen girişim

Erman, insan kaynakları alanında farklı gereksinimlere karşılık verebilmek için şirket satın aldıklarını aktararak, “Yakın vakitte yetenek tutundur­ma alanında yapay zekâ tekno­lojisi kullanan Buddy isimli bir Türk şirketinin ta­mamını satın aldık. Şirket, çalışanların bağlılığını arttır­maya yönelik çalışmalar ya­pıyor. Biz de kendi yapay zekâ model­lerimizle bu­radaki yete­neklerimizi güçlendire­ceğiz” dedi.

17 farklı tahlille 10 binlerce CV taranıyor

İşe alım sürecindeki teknolojilerinden kelam eden Erman, “Teknolojimizle 17 farklı tahlil yapıp saniyeler içerisinde 10 binlerce CV’yi süzgeçten geçirebiliyoruz. Bu tahlil sonrasında tekrar saniyeler içerisinde adayı en yanlışsız patronla eşleştiriyoruz. Dünyada entegre olduğumuz 70 tane IK idare sistemi var. 36 tane de jobbord yani meslek siteleri ile entegreyiz” sözlerini kullandı.

Mavi yaka kapıdan çıkmadan içeri alınıyor

ONO’da 2024’te yapılan 5 bin 600 istihdamın %40’ının gri yakadan oluştuğu­nu bildiren Erman, “Geri kalan %60’ın %40’ı beyaz yaka, %20’si mavi yaka üzere. Şu anda Almanya’da ve Türki­ye’de mavi yakaya çok önemli bir atılım yapıyoruz. Zira Alman­ya’daki mavi yaka açığı çok cid­di durumda. Mesela hemşire, elektrikçi veya kaynakçı bula­mıyorlar. Avrupa ülkeleri­nin birçoklarında en temel sorun bu. Nitelikli mavi yaka konusun­da yeni bir çalışma başlattık. Şu anda elimizdeki 5 milyon ada­yın, 1 milyonu mavi yakalı. Mavi yakadaki en büyük sorunu da; fabrikada form doldurarak baş­vuran adayın kıymetlendirme süreci başlayana kadar diğer bir iş bulma mümkünlüğünün yük­sek olması. O nedenle süreçler mümkün olduğunca kısaltıl­malı. Mavi yaka mülakatların­da Selin, fabrikaya gelen adaya QR kod okutup, yalnızca 4 kritik soru yöneltiyor. Saniyeler içinde kıymetlendirme yaparken, ünite müdürüne adayları raporluyor. Seçilenleri daha kapıdan çıkma­dan mülakata çağırıyor, böyle­ce iş bulma süreci hızlanırken, nitelikli işçide içeriye alı­nıyor” dedi. Yapay zekâ asistanı Selin’in teklif ortaya koymasını sağladıklarını anlatan Erman, “Kararı yeniden insan vermek duru­munda. Bence aslında kararı daima insan vermek zorunda” şeklin­de konuştu.