Avrupa hisse senedi piyasaları, jeopolitik gerilimler ve teknolojideki belirsizliklerin gölgesinde günü karışık bir seyirle kapattı. Stoxx Europe 600 endeksi yüzde 0,49 düşüşle 635,99 puana gerilerken, bölgesel performanslar ülkelere göre farklılaştı.
İtalya’da FTSE MIB yüzde 1,68 kayıpla 51.628,77; Fransa’da CAC 40 yüzde 0,76 düşüşle 8.117,78; Almanya’da DAX 40 ise yüzde 0,50 azalışla 25.440,81 seviyesinde kapandı. Buna karşın İngiltere’nin FTSE 100 endeksi yüzde 0,44 artışla 10.697,57 puana yükseldi. Avro/dolar paritesi ise TSİ 19:25 itibarıyla yüzde 0,40 gerileyerek 1,155 seviyesine indi.
Piyasalarda baskıyı artıran faktörler
Analistler, piyasalardaki dalgalanmanın birkaç ana unsurun bir araya gelmesinden kaynaklandığını belirtiyor: yükselen petrol fiyatları, merkez bankası belirsizlikleri ve yapay zeka teknolojilerine dair güvenlik kaygıları. Petroldeki her artış, enflasyon baskısını ve dolayısıyla merkez bankalarının sıkılaşma adımları atma ihtimalini güçlendiriyor.
Orta Doğu gerilimleri ve petrol arz endişeleri
Hafta sonunda Orta Doğu’da yaşanan olaylar ve Basra Körfezi çevresindeki yeni saldırılar petrol fiyatlarında sert yükselişe yol açtı. İran’ın önemli deniz geçitlerini hedef alan hamleleri ve Husilerin tehdidi sonrası, Suudi Arabistan’ın Doğu-Batı boru hattını geçici olarak kapatması arz endişelerini artırdı. Bu gelişmelerle Brent petrolünün kasım vadelisi 107,59 dolara kadar çıktı.
Ayrıca, ABD 10 yıllık tahvil faizlerinin 2023’ten bu yana ilk kez yüzde 5 seviyesini aşması da piyasalarda ek baskı yarattı.
Yapay zeka uyarıları teknoloji hisselerini sarstı
Yapay zeka alanındaki önde gelen yöneticilerin yaptıkları güvenlik odaklı açıklamalar teknoloji yatırımcılarını tedirgin etti. OpenAI CEO’su Sam Altman ve Anthropic CEO’su Dario Amodei’nin yeni modeller için sınırlama çağrıları ve potansiyel risk uyarıları, bazı halka arz planlarının ertelenmesine neden oldu. Amodei’nin, yapay zekanın kısa vadede geniş çaplı zararlar verebileceği yönündeki uyarısı piyasada satış baskısını artırdı.
Bu gelişmeler sonrası DAX’ta işlem gören Infineon hisseleri yaklaşık yüzde 7,7 değer kaybederken, Aixtron, Suss Microtec ve Siltronic gibi çip ve ekipman sağlayıcılar yüzde 8–12 aralığında düşüş yaşadı. Enerji altyapısı endişeleriyle Siemens Energy hisseleri yüzde 8 civarında; RWE hisseleri ise yüzde 4’ün üzerinde geriledi.
Pozitif ayrışanlar ve sektör hareketleri
Buna rağmen bazı hisseler olumlu ayrıştı. Bayer, ABD’deki Roundup davası öncesi günü yüzde 2,4 yükselişle tamamlayarak DAX’ta en çok kazandıran ikinci hisse oldu. Yazılım şirketleri, yapay zekanın iş modellerini olumsuz etkilemeyeceği beklentisiyle günü artıda kapattı; SAP hisseleri yüzde 5,1 değer kazanarak endekse liderlik etti.
Özetle, kısa vadede piyasalardaki yönü belirleyecek ana unsurlar arasında jeopolitik gelişmeler, petrol arz güvenliği ve yapay zeka ile ilgili düzenleyici/güvenlik tartışmaları öne çıkıyor. Yatırımcıların bu riskleri takip etmeye devam etmesi bekleniyor.
