Alman biyoteknoloji şirketi BioNTech, pandemi sonrası piyasa koşullarındaki dönüşüm ve üretim stratejilerindeki yeniden yapılandırma kapsamında Almanya ile Singapur’daki bazı tesislerini kapatma kararı aldı. Şirket, uygun alıcı bulunamaması ve zorlu yatırım koşulları nedeniyle Idar-Oberstein, Marburg, Tübingen ile Singapur’daki üretim merkezlerinin faaliyetlerini aşamalı olarak durdurmayı planlıyor.
Tübingen’in 2027 sonunda, Marburg’un 2028 başında, Idar-Oberstein’in ise 2028 sonunda kapatılması hedefleniyor. Bu kararın ekonomik etkileri ve personel düzenlemeleri açısından kapsamlı bir yeniden düzenleme süreci başlatıldı.
Personel, devirler ve sosyal düzenlemeler
Alınan kapanma kararından yaklaşık 1.800 çalışanın etkilenmesi bekleniyor. BioNTech yönetimi, işten çıkarmaların sosyal açıdan sorumlu biçimde yönetilmesi ve ek tazminat koşullarının belirlenmesi hususunda işçi konseyiyle anlaşmaya varıldığını açıkladı. Buna karşın, Berlin merkezli ve peptit analizinde uzman JPT Peptide Technologies GmbH iştirakinin Münih merkezli Dubag Group tarafından devralınması, bu birimin kapanma paketinden muaf tutulmasını sağladı.
Eski rakip CureVac ve anlaşmazlık iddiaları
Tübingen tesisi, 2025 yazında BioNTech’in bünyesine kattığı eski rakip CureVac’ın merkeziydi. Kapatma kararı sonrası CureVac kurucusu Ingmar Hoerr, satın alma sürecinde ortaklaştırma yönünde bir taahhüt verildiğini ancak bu sözün yerine getirilmediğini belirterek BioNTech’i “aldatmakla” suçladı. Hoerr’in iddiaları, devir sürecinde var olduğu belirtilen anlaşma beklentileri ile uygulanacak stratejiler arasındaki gerilimi gözler önüne seriyor.
Stratejik yönelim: Kanser tedavilerine öncelik
Koronavirüs aşısıyla küresel ün kazanan BioNTech, Kovid-19 aşı talebinin sert düşüşü sonrası kaynaklarını yeniden yönlendiriyor. Şirket, üretim kapasitesinin bir kısmını Pfizer’a kaydırırken Ar-Ge ve yatırım odaklarını onkoloji, mRNA tabanlı immünoterapiler ve antikor-ilaç bileşikleri üzerine yoğunlaştırma kararı aldı. Bu dönüşümle birlikte BioNTech, 2030’a kadar kanser alanındaki birçok ilaç adayına ruhsat başvurusu yapmayı hedefliyor.
Ancak yeni ürünlerin pazara çıkışı ve yüksek AR-GE maliyetleri kısa vadede finansal baskı yaratıyor; şirket yılın ilk yarısında 1,35 milyar avro net zarar bildirdi. Ayrıca, patent hakları nedeniyle Bayer ile süregelen hukuki süreçler de şirketin gündeminde yer alıyor.
Yönetimde değişim ve kurucuların yeni adımı
Bu kapsamlı yeniden yapılanma süreci, kurucular Prof. Dr. Uğur Şahin (CEO) ve Dr. Özlem Türeci’nin aktif idari görevlerinden ayrılma kararlarıyla aynı döneme denk geldi. Çift, Mainz merkezli Arife adlı yeni bir biyoteknoloji şirketi kuracaklarını duyurdu; buna karşın BioNTech’teki hisselerini ellerinde tutmaya ve şirket için bilimsel danışmanlık sağlamaya devam edecekler.
Uğur Şahin’den boşalacak CEO koltuğuna ise en geç 1 Şubat 2027 itibarıyla Sobi’nin CEO’su Guido Oelkers’in geçmesi planlanıyor. Bu atama, şirketin yönetimsel geçişini resmi ve zamanlı bir çerçeveye oturtmayı amaçlıyor.
Özetle, BioNTech’in aldığı bu stratejik kararlar hem küresel mRNA pazarındaki dinamiklerin bir yansıması hem de şirketin uzun vadeli büyüme hedefleri doğrultusunda odak değiştirmesinin sonucu olarak okunabilir. Kısa vadede finansal ve istihdam etkileri gözlemlenirken, uzun vadede onkoloji ve yenilikçi mRNA uygulamalarında daha güçlü bir konum hedefleniyor.
