Hamide HANGÜL
Turizmi 12 aya yayma çalışmaları meyvelerini veriyor. Bacasız sanayi geçen yılı 64 milyon ziyaretçi, 65,2 milyar dolar gelirle yılı kapattı. Kişi başı gecelik yabancı turistin ortalama harcaması da 2024’te 108,4 dolar seviyesinden 2025’te 114 dolara çıktı. Son yıllarda turizmi çeşitlendirmeye yönelik adımların tesiriyle, deniz, kum, güneş, golf ve balon turizminin yanı sıra, birçok tesiste artık wellbeing (iyi hissetme) ve wellnese (sağlıklı yaşam) yatırımları ön planda.
Oksijen terapilerinden buhar ve tuz odalarına, gastronomiden termale kadar hem tecrübe, hem de sağlıklı hayat odaklı turizm yabancı turisti cezbediyor. Bu durum gelirlere de yansıyor. ABD’li CoStar datalarına nazaran, dünyada ileri sıhhat uygulamaları sunan ultra lüks otellerin oda başına geliri (RevPAR) 2025’te yüzde 10,6 artarak, otel dalındaki büyümenin üç katını aştı. Ortalama gecelik fiyatı da yüzde 8’i aşarak 1.245 dolarla en yüksek düzeyine ulaştı.
Avrupa’da ultra lüks oteller wellness yatırımını genişletiyor
Yeni akımdan ilham alan uluslararası birtakım ultra lüks oteller de fiyat artışlarını desteklemek için hiperbarik oksijen terapisi, kuru flotasyon yatakları ve titreşimli ses yatakları hizmetiyle wellnes yatırımlarını genişletiyor. Avrupa’nın beğenilen şehirlerinden Paris’te, Milan’da, Londra’da kimi ultra lüks otellerde cilt terapisi, magnezyum havuzu, elektromanyetik alan terapisi ve kırmızı ışık saunası üzere uygulamalar sunulurken, gecelik fiyatları da 1.400 eurodan başlayıp, 17 bin 500 euroya kadar çıkıyor. Türkiye’de ise ortalama gecele mühleti 2 gün artarken, kişi başı günlük harcama da 120 dolara ulaşıyor. Bu yıl turizmde 68 milyar dolar gelir beklenirken, bölüm temsilcileri bilhassa Orta Asya ve Doğu Avrupa’dan gelen yeni pazarların 2026’da daha bariz hisse almasını bekleniyor. Turizm sektöründeki son gelişmelere bölüm temsilcileri DÜNYA’ya değerlendirdi.
“Hem ekstra satış, hem geliri artırıyor”
Akdeniz Turistik Otelciler ve İşletmeciler Birliği (AKTOB) Lideri Kaan Kavaloğlu, Türkiye’nin sıhhat turizminde âlâ bir durumda bulunduğunu ve yeterli bir termal ülkesi olduğunu söyledi. Turizmi çeşitlendirmede uzun bir uğraş olduğuna vurgu yapan Kavaloğlu, kelamlarını şöyle sürdürdü: “Wellness turizm, önemli bir yer tutuyor. O nedenle son devirde hem termal, hem wellness oteller açılıyor. Özellikle Afyon, Yalova’da. Sapanca’da da var.
Termalle de birlikte düşünmek lazım. Otellerin de İstanbul ve Antalya dahil wellnes centerları var. Tatil için gelenler, otellerin bu imkanından da faydalanıyor. Böylece hem oteller ekstra satış yapabiliyor, hem de gelirler artıyor. Aile terapileri öne çıkıyor. Kışın, Antalya’da doluluk yaşıyoruz, bilhassa dış havuzlarda… Tüm bunların birlikte olduğu turizmde çeşitlilik gelişiyor. Bu da Avrupa, Rusya ve BDT ülkelerinden daha çok turist çekiyor. Beşerler tecrübe yaşadıkları tatilleri tercih ediyorlar. Gastronomi de bununla birlikte hareket ediyor. Turizmin çeşitlendirilmesinde pozitif tesiri var.”
Erciyes’te kayakla, termal birleşirse konaklama uzar
İç Anadolu’da kültür turizminin kıymetli çekim merkezlerinden Kapadokya’nın yüklü Çin, Hindistan ve Latin ülkelinden turist çektiğini söyleyen Ulusal İktisadi Düşünce Kuruluşu (ULİKAD) Başkanı Ömer Niziplioğlu, bölge potansiyelinin çok büyük olduğunu belirterek, “Senelik yüzde 20-25 ortasında artışı var, bunun katlanarak artacağını kestirim ediyoruz” dedi.
Kapadokya’da ortalama kalış süresinin 1’den 1.8 güne çıktığına işaret eden Niziplioğlu, bu süreyi artırmak için çalışmalar yapıldığını, lakin harcama miktarının da istenilen düzeyde olmadığına işaret ederek, “Çünkü turistin harcama yapacağı alan çok kısıtlı. Kaliteli yeme-içme eğlenme ve alış veriş mekanlarına gereksinim var. Ayrıyeten, termal bölgesi olması özelliğinden de yararlanamıyoruz, bu Erciyes Dağının kayağı ile birleştirilirse konaklama müddeti daha da artabilir. Konferans için de çok uygun bir bölge, kalış müddetini artırmak için çeşitlendirmeyiz. Birkaç yıl içinde 10 milyon ziyaretçiye ulaşmak sürpriz olmaz. Zira dünyada deniz turizmi için bir çok nokta varken, tabiat, tarih ve inanç çok kısıtlı. İleriye dönük potansiyeli yüksek” değerlendirmesi yaptı.
“Turist artık tecrübeye yatırım yapıyor”
Turizmci Nihat Tümkaya, yabancı turistin uğrak noktalarından Fethiye’nin güçlü destinasyon algısı, fiyat-performans istikrarı ve ziyaretçi memnuniyetiyle otel doluluklarını 2025’te büyük ölçüde koruduğunu söyledi. Turist tercihinin hizmet kalitesi, tecrübe çeşitliliği ve tatilin sunduğu toplam bedel üzerinden şekillendiğine işaret eden Tümkaya, “Özellikle gastronomi, wellbeing ve kişiselleştirilmiş hizmetler, ziyaretçi memnuniyeti dayanağında öne çıktı. Konaklama mühleti 6,9 geceden 7,5 geceye yükselirken, kişi başı harcamalarda yaklaşık yüzde 6 arttı.
Bu artış, gastronomi, spa, wellbeing ve özel tecrübe paketlerine ilgiden kaynaklandı. Misafirler artık sırf konaklama değil, manalı ve kişiselleştirilmiş tecrübelere yatırım yapıyor.” Bu yıl İngiltere, Almanya ve Rusya ve iç pazarın kıymetini koruyacağının altını çizen Tümkaya, “Son yıllarda ivme kazanan Özbekistan, Polonya, Litvanya, Arnavutluk ve İran üzere yeni pazarların 2026’da daha bariz bir hisse alması öngörülüyor. Orta ve Doğu Avrupa’dan gelen ziyaretçiler daha çok tabiat ve kültür turizmine ilgi gösterirken, Orta Asya pazarları tarih ve wellness odaklı tecrübelere yöneliyor. Bu pazar çeşitliliği, Fethiye turizmi açısından hem gelir istikrarı, hem de sürdürülebilir büyüme sağlıyor.”
“Üst gelir kümesinden talep yüksek”
Turizm Yatırımcısı Yusuf Narlı, tecrübe turizminin konaklama bölümünde giderek artan olumlu tesirinin görüldüğünü söyledi. Termalde ozon saunası, tuz odası, masaj, bakım ve terapinin yanı sıra, fizik tedavi ve rehabilitasyon üzere turizmde bütüncül sıhhat hizmetlerine yoğun bir ilgi olduğuna işaret eden Narlı, termalin hudut ve sindirim sistemleri ile cilt sıhhatine faydalarına, sağlıklı kalmak ve bireysel bakım da eklenince yaş profilinin 35’e geldiğine işaret etti.
Lüks segmentte hizmet veren termal otel sayısının kısıtlı olduğunu, bu nedenle üst segment gelir kümesinde termal talebinin yüksek olduğuna vurgu yapan Narlı, “Çukurova Havalimanı’na direkt uçuşların artmasının da takviyesiyle Mersin’de termal için gelen hem ziyaretçi sayısı, hem de konaklama süreleri arttı. Konaklama müddetinin olağan turizme nazaran, ortalama 2 gün daha uzadı. Bilhassa sömestr ve bayram devirlerinde doluluk yüzde 90’ı aşıyor. Yurtiçinde İstanbul, Adana, Kahramanmaraş ve Gaziantep üzere pek çok kentten, yurt dışında ise en çok Ruslar, Avrupalılar ve İskandinavyalılar’dan talep geliyor.
Termal turizmde yan hizmetler hesaba katıldığında konaklama ve ekstra harcama ortalaması günlük kişi başı 120 dolar seviyelerinde oluyor. Turizmde geçen yıl ziyaretçi sayısının 64 milyona, gelirin ise 65,2 milyar dolara yükselmesi memnuniyet verici. Bu yıl ise 68 milyar dolar gelirin hedeflendiği turizm bölümü, termal ve kış turizminde yakaladığı potansiyel ile bu maksada değerli bir katkı sunacaktır.”