Fahriye KUTLAY ŞENYURT
İş dünyasının finansmandan tarıma, lojistikten dijital dönüşüme ve vize pürüzüne kadar birçok sıkıntıyla karşı karşıya olduğunu belirten Mersin Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO) Başkanı Hakan Sefa Çakır, yüksek kredi faizleri ve kısıtlamalarının işletmeleri zorladığını söyledi. Çakır, Türkiye’nin inşaat ve hizmet ağırlıklı büyüme yerine sanayi ve tarımı destekleyerek üretime yönelmesi gerektiğini vurgularken; iklim değişikliğinin tarımda yeni eser desenini zarurî kıldığını, ikiz dönüşüm için nitelikli iş gücünün değer taşıdığını ve vize mahzurunun iş insanlarının önünü tıkadığını dile getirdi.
MTSO Başkanı Hakan Sefa Çakır, yaşanan ekonomik zorluklar ortasında, finansmana erişim işletmelerin en değerli sorunu haline geldiğini bilhassa kredi kısıtlamalarının, KOBİ kredilerine uygulanan büyüme hududunun krediye erişmeyi neredeyse imkânsız hale getirdiğini söyledi. Nakit akışı bozulan işletmelerin çok sıkıntı durumda olduğunu belirten Çakır, “Finansman maliyetleri yükselirken, yüksek maliyetlere karşın finansmana erişim sağlayamayan işletmelerin sayısı her geçen gün artıyor.
Enflasyonun yüzde 35 olduğu bir yerde kredi faizleri reelde bu oranı çok çok aşıyorsa, KOBİ’ler bu yükü kaldıramaz. Bu türlü giderse, işletmeler finansman maliyetinden berbat duruma düşecekler. Enflasyonla çaba hepimizin misyonu, çok bedeller ödedik. Fakat enflasyonla gayret KOBİ’ye ziyan vermeden yapılmalı. KOBİ’ler Türkiye iktisadının omurgasıdır, korunmalı ve finansa erişimi sağlanmalıdır” dedi.
“Üreten ülke olmak zorundayız”
“Türkiye’nin iktisatta makro manada birinci baktığımız şey ekonomik büyüme rakamlarıdır” diye konuşan Lider Hakan Sefa Çakır, geçen yıl birinci çeyrekte yüzde 5.4 büyüme olduğunu, bu yılın birinci çeyreğinde ise büyümenin yüzde 2 olduğuna dikkat çekerek, “Bu oran İkinci çeyrekte biraz daha azalacak üzere. 85 milyon nüfusa refah yaratacak bir büyümemiz yok ne yazık ki. Pekala, bu büyümeye hangi dallar katkı veriyor? Tarımın katkısı yüzde 2 düşüyor, Sanayinin hissesi yüzde 1.8 düşmüş, lakin inşaatın hissesi yüzde 7.3 artmış, Hizmetler yüzde 3 artmış.
Yani, ekonomimizdeki büyüme inşaat ve hizmetler dalı yüklü ortaya çıkıyor. Bu sayılar, iktisatta üretim demek olan sanayi ve tarımın hissesinin düştüğü bir ülke görüntüsü veriyor. Türkiye üreten olmak, üretimi desteklemek zorundadır. Üretmek tıpkı vakitte kaliteli istihdam demektir. Özellikle emek ağır kesimler; sanayi ve tarım üzere, yarattıkları istihdamla, toplumsal huzuru sağlayan yerler olarak görülmelidir” açıklamasında bulundu.
“Güncel meselelerde boğulup, geleceği ıskalamamalıyız”
Ekonomide birçok şimdiki sorunun olduğunu ancak yalnızca bunlara odaklanarak geleceğin ıskalanmaması gerektiğini, kesimlerin sürdürülebilirliğinin buna bağlı olduğunu, bunun başında tarım konusu geldiğini kelamlarına ekleyen Lider Çakır, “Şu an tarımda su her şeyimiz. Lakin güya bu kaynak sonsuzmuş üzere davranıyoruz. Küresel iklim değişikliği bir komplo teorisi değil ve bunun olumsuz etkilerini çoktan kuraklık olayları ile görüyoruz. Hasatlar eskisi üzere değil, kalite eskisi üzere değil.
Belki artık ziraî eser desenimizi bile sorgulamak ve daha az su isteyen, daha katma bedelli eserlere yönelmemiz yahut susuz tarım gibi yenilikçi yollara evrilmemiz gerekecek. Mersin Ticaret ve Sanayi Odası olarak, Mersin Tarım Teknoparkımızla, Alata Bahçe Kültürleri ve Araştırma Merkezi üzere kıymetli enstitülerimiz ve üniversitelerimizle buna yönelik çalışmalar içindeyiz ancak bu çalışmaları daha artırmak ve destsek vermek zorundayız. Yeşil ve dijital dönüşüm dayanakları var fakat kamunun bu takviyeleri daha da artırması gerekiyor” sözünü kullandı.
Değişen teknoloji, yeni mesleklere gereksinim duyuyor
Mersin Ticaret ve Sanayi Odası olarak DAHİ-MERSİN, Dijital Ahilik isminde yeni jenerasyon, uygulama ve işyeri eğitimleri odaklı projelerinden de bahseden Lider Çakır, Mersin Vilayet Ulusal Eğitim Müdürlüğü ve Mersin OSB ile birlikte yürüttükleri bu proje ile yalnızca klasik bölümleri değil, savunma sanayi üzere yeni alanlara da nitelikli iş gücü yetiştirecek müfredat ekleyeceklerini söyledi. Gündemdeki en kıymetli iki bahsin yeşil ve dijital dönüşüm olduğunu belirten Çakır, “Yeşil dönüşümü, teknoloji ve dijital dönüşümle birlikte bir İKİZ DÖNÜŞÜM olarak gerçekleştirecek nitelikli insan kaynağına gereksinim var. Buna da Yeşil İş Gücü diyorlar… Bu dönüşümü hayata geçirecek Yeni Kuşak İşgücünü yetiştirmek zorundayız. Yalnızca mühendis bazında değil, meslek yüksek okulları ve meslek liselerinde Yeşil Dönüşüm Teknisyen ve Teknikerleri yetiştirmek zorundayız. Bu da Yeni Jenerasyon Bir Mesleksel Eğitim Modeli gerektiriyor. İnsanımızın çok daha erken yaşlarda bu mesleksel eğitimlere erişmesi gerekiyor” diye konuştu.
Ürünlerimiz Avrupa’da dolaşıyor fakat iş insanlarımız serbestçe dolaşamıyor
MTSO Başkanı Hakan Sefa Çakır, vize probleminin şu an Avrupa Birliği ile aramızdaki en değerli problemlerin başında geldiğini, yasal bir pürüzü olmayan Türk vatandaşlarının Avrupa Birliği ülkelerinde serbestçe gezememesi, eğitim hakkından yoksun kalması, yalnızca turist olarak değil karşılıklı olarak iktisada katkı sunacak olan iş insanlarının vize alamamasının kabul edilir bir tarafı olmadığına dikkat çekti.
AB vatandaşlarının özgürce Türkiye’yi gezerken, Türk vatandaşlarının kısıtlamalara tabi olmasının kabul edilemez olduğunu kelamlarına ekleyen Lider Çakır konuşmasını şöyle sürdürdü: “Burada haksız bir durum vardır. AB Bilgi Ofisi olan az kent ve Odalardan olan Mersin Ticaret ve Sanayi Odası her yıl onlarca AB Büyükelçisini Mersin’de ağırlamakta ve bu mevzuyu her seferinde gündeme getirerek hem lobi hem de baskı oluşturmaya çalışmaktadır. Mersin Ticaret ve Sanayi Odası olarak kişisel bağlantılarımızla kimi ülkelerin Büyükelçilikleri ile yaptığımız, karşılıklı itimada dayanan kimi mutabakatlarla Mersin iş dünyasına kolaylıklar kısmen sağlanıyordu.
Bugün o kolaylıklar da azalıyor. Bu artık devletin çözmesi gereken bir mevzudur. Avrupa Türkiye’nin en büyük ekonomik ortağıdır. AB üyelik yolunda sayısız mevzuda, sayısız fasıllarda anlaştık ve birlikte ortak çalıştığımız sayısız alan var. Artık Avrupa Birliği de vize konusunu siyasi bir pazarlık konusu yapmamalıdır, onlarda bahse akılcı yaklaşmalıdır. Özgürlüğü savunan bir Avrupa’nın en kıymetli ortağı olan Türkiye’ye bu yaklaşımı AB pahaları ile bağdaşmamaktadır.”