Kuzeybatı Polonya’da yürütülen çalışmalarda, Relicta Vakfı araştırmacıları adeta iğneyle kuyu kazdı. Kayıp kente dair ilk somut iz, 1909 tarihli eski bir Alman metninde geçen “Sławoborze yakınlarındaki terk edilmiş yerleşim” ibaresiydi. Ekip, ağaçların arasından geçemeyen insan gözünün aksine, dronlara takılı LiDAR (Işık Tespit ve Uzaklık Ölçümü) sistemlerini kullanarak toprağın altındaki anomalileri taradı. Sonuç büyüleyiciydi: At nalı biçimli hendekler, sur kalıntıları ve savunma hatları.
400 Metal Eser ve Roma Sikkeleri
Arkeolog Piotr Wroniecki ve ekibi, bölgede yaptıkları ön incelemelerde 400’den fazla metal parça gün yüzüne çıkardı. Bunlar arasında sadece günlük yaşam kap kacakları değil; kemer tokaları, ortaçağ sikkeleri ve hatta Pomeranya Dükü II. Barnim dönemine ait, 13. yüzyıl Roma’sından kalma nadir sikkeler bulunuyor. 6 hektarlık devasa bir alana yayılan bu yerleşimde tam 1.500 farklı yapı anomalisi tespit edildi. Bu, yerin altında koca bir pazar yerinin ve ana caddelerin hala bozulmadan durduğuna işaret ediyor.
Kuruldu ve Bir Anda Yok Oldu: Neden?
Radyokarbon testleri, Stolzenberg’in 13. yüzyıl sonu ile 14. yüzyıl başında kurulduğunu kanıtlıyor. Alman hukukuna göre planlanan tipik bir ortaçağ kenti görünümündeki bu yerleşim, muhtemelen stratejik bir sınır karakolu olarak inşa edilmişti. Ancak kentin ömrü çok kısa sürdü. 19. yüzyıl kayıtlarında artık “ölü bir kent” olarak anılan Stolzenberg’in kurucularının Brandenburg markgrafları mı yoksa Kamień piskoposları mı olduğu hala büyük bir tartışma konusu.
Bir Sonraki Hedef: Kayıp Kilise ve Mezarlık
1291 yılına ait belgeler, bu bölgede bir kilise ve mezarlığın varlığından söz ediyor. Araştırmacılar, bu dini alanların bulunmasının kentin neden bu kadar hızlı terk edildiğine dair (savaş, salgın veya ekonomik çöküş gibi) en net kanıtları sunacağını düşünüyor. Ekip, toprağa zarar vermeyen “invaziv olmayan” yöntemlerle kentin tam haritasını çıkarmaya devam ediyor.
