Otomotiv sektörü, yılın ocak-ağustos döneminde üretim ve ihracat açısından zorlu bir performans gösterdi; toplam üretim 841.583 adetle geçen yılın aynı dönemine göre %7,3 azaldı. Otomobil üretimindeki düşüş daha belirgindi ve yaklaşık %19 ile 458.169 adete geriledi. Traktör üretimi de eklendiğinde toplam üretim 854.860 adede ulaştı.
Kapasite kullanım oranı genel olarak %59 seviyesinde gerçekleşti. Araç gruplarına göre dağılımda hafif araçlarda (otomobil ve hafif ticari) kapasite kullanım oranı %60, kamyon grubunda %57, otobüs-midibüste %67 ve traktörde %27 olarak kaydedildi.
Üretim ve Grup Bazlı Değişimler
Ticari araç grubunda üretim, geçen yılın aynı dönemine kıyasla %12 arttı. Ağır ticari araç grubunda %7, hafif ticari araç grubunda ise %12 artış gerçekleşti; bu artışlar sektördeki dengelenme çabalarının bir göstergesidir.
İhracat: Adet Azaldı, Dolar Bazında Artış Sürüyor
Ocak-ağustos döneminde otomotiv ihracatı adet bazında %12 azalarak 597.594 adete indi. Otomobil ihracatında düşüş daha yüksek olup %28 gerileme görüldü; buna karşın ticari araç ihracatı %9 arttı. Traktör ihracatı ise %14 yükselerek 8.245 adet oldu.
TİM verilerine göre otomotiv sanayii, toplam ihracatta %17 payla yine liderliğini korudu. Toplam otomotiv ihracatı dolar bazında %2,5 artışla 27,2 milyar dolara yükseldi. OİB verileri otomobil ihracatının dolar bazında %9 azalarak 6,8 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiğini gösteriyor. Aynı dönemde ana sanayi ihracatı dolar bazında %1, tedarik sanayi ihracatı ise %4 arttı.
Pazar ve Yerli Payı
Toplam pazar, yılın ilk 8 ayında %12 daralarak 745.597 adete indi. Otomobil pazarı %14 gerileyerek 564.241 adette kaldı. Ticari araç pazarında ise toplamda %5 düşüş, hafif ticari araç pazarında %4 ve ağır ticari araç pazarında %7 oranlarında gerileme kaydedildi.
Otomobil satışlarında yerli pay %35 olarak belirlendi; hafif ticari araç pazarında ise yerli pay %23 seviyesinde gerçekleşti. Bu oranlar, üretim ve ihracat verileriyle birlikte değerlendirildiğinde sektörün iç pazardaki dönüşümünü ve yerli üretimin önemini vurgulamaktadır.
Genel Değerlendirme
Veriler, sektörün ihracatta dolar bazlı dayanıklılık gösterdiğini ancak adet bazında daralma yaşadığını net şekilde ortaya koyuyor. Kapasite kullanımı ve grup bazlı üretim artışları, bazı segmentlerde toparlanma işaretleri verirken otomobil üretimindeki güçlü gerileme dikkat çekiyor. Önümüzdeki dönem, iç pazar talebinin ve ihracat kompozisyonunun belirleyici olacağı bir süreç olacak.
